Ndërtimi dhe funksionimi i motorëve me djegie të brendshme: pyetje dhe përgjigje, faqja 16 nga 24

Pohimi është i saktë: pedali i gazit ndikon në pozicionin e valvolës flutur. Valvola flutur (mbytësja) është një disk që rrotullohet në tubin e thithjes dhe rregullon sasinë e ajrit që hyn në motor. Kur e shtyp pedalin, ajo hapet më shumë dhe motori merr më shumë ajër dhe lëndë djegëse; kur e lëshon, mbyllet. Në mjetet e sotme pedali e komandon atë elektronikisht, përmes njësisë së kontrollit.

Pohimi është i saktë: në motorin diesel me injeksion të drejtpërdrejtë nafta injektohet direkt në cilindër. Injektori e spërkat naftën në dhomën e djegies, që shpesh është një gropë në kokën e pistonit. Ky lloj injektimi humbet më pak nxehtësi, prandaj motori harxhon më pak dhe ndizet më lehtë në të ftohtë. Ai është lloji i zakonshëm në motorët e sotëm.

Pohimi është i gabuar: në injeksionin e drejtpërdrejtë nafta injektohet direkt në cilindër, jo në një dhomë paraprake. Injektimi në një dhomë paraprake (paradhomë) jashtë cilindrit është injeksioni indirekt: djegia fillon në paradhomë dhe pastaj kalon në cilindër. Te injeksioni i drejtpërdrejtë injektori e spërkat naftën drejt në dhomën e djegies mbi piston.

Pohimi është i gabuar: në injeksionin indirekt nafta nuk injektohet direkt në cilindër, por në një paradhomë. Paradhoma është një dhomë e vogël në testatë, e lidhur me cilindrin me një kanal. Nafta ndizet aty dhe gazet e djegura kalojnë në cilindër. Injektimi direkt në cilindër është injeksioni i drejtpërdrejtë.

Pohimi është i saktë: në motorin diesel me injeksion indirekt nafta injektohet në një paradhomë jashtë cilindrit. Paradhoma ndodhet në testatë dhe lidhet me cilindrin me një kanal. Djegia fillon aty dhe vazhdon në cilindër, kështu që motori punon më butë dhe me më pak zhurmë, por humbet më shumë nxehtësi dhe në të ftohtë ka më shumë nevojë për kandeletat e parangrohjes.

Pohimi është i saktë: në motorin diesel nafta ndizet vetë nga nxehtësia e madhe e ajrit të shtypur, pa kandelë. Në kohën e shtypjes pistoni e shtyp ajrin në cilindër shumë fort dhe ky ajër nxehet aq sa e kalon temperaturën në të cilën nafta ndizet vetë. Kur injektori e spërkat naftën në këtë ajër, ajo merr flakë menjëherë. Prandaj motori diesel quhet edhe motor me ndezje nga shtypja.

Pohimi është i saktë: elementët e pompimit të pompës në linjë e dërgojnë naftën me presion të lartë drejtpërdrejt te injektorët. Çdo element ka tubin e vet të presionit të lartë, që e lidh me injektorin e një cilindri. Kur gunga e pompës e shtyn pistonin e elementit, nafta shtypet dhe shkon me presion te ai injektor, në çastin e duhur.

Pohimi është i gabuar: elementët e pompimit të pompës në linjë nuk çmontohen dhe pastrohen çdo 30 ditë. Ata janë pjesë shumë të sakta, që punojnë gjatë pa ndërhyrje kur nafta është e pastër. Për këtë kujdesen filtrat e naftës, që ndërrohen sipas afateve të prodhuesit. Pompa çmontohet vetëm kur ka defekt, dhe vetëm nga një specialist.

Pohimi është i saktë: elementët e pompimit të pompës në linjë vihen në lëvizje nga boshti me gunga i pompës. Ky bosht, i rrotulluar nga motori, ka një gungë për çdo element. Kur gunga e shtyn pistonin e elementit lart, nafta shtypet dhe dërgohet te injektori; kur gunga kalon, një sustë e kthen pistonin poshtë dhe elementi mbushet përsëri me naftë.

Pohimi është i saktë: pompa e injeksionit në linjë ka aq elementë pompimi sa cilindra ka motori. Çdo element ushqen me naftë vetëm injektorin e një cilindri, me tubin e vet të presionit të lartë. Prandaj një motor me katër cilindra ka pompë me katër elementë dhe një motor me gjashtë cilindra pompë me gjashtë elementë.

Pohimi është i gabuar: numri i elementëve të pompimit nuk është domosdoshmërisht tek. Ai është i barabartë me numrin e cilindrave të motorit, sepse çdo element ushqen një cilindër. Shumica e motorëve kanë numër çift cilindrash, p.sh. katër, gjashtë ose tetë, kështu që edhe pompa e tyre ka numër çift elementësh.

Pohimi është i gabuar: me bio-dizel elementët e pompimit kanë po aq nevojë për mirëmbajtje. Mirëmbajtja e sistemit të ushqimit bëhet sipas afateve të prodhuesit, me cilëndo lëndë djegëse. Bio-dizeli mund të thithë më shumë ujë dhe të krijojë depozitime, prandaj kërkon edhe më shumë kujdes për filtrat; përdore vetëm nëse prodhuesi i mjetit e lejon.

Pohimi është i saktë: sistemi multijet, me disa injektime në një cikël pune, e ul zhurmën e motorit. Nafta nuk injektohet e gjitha njëherësh: një ose më shumë injektime të vogla para atij kryesor e ngrohin dhomën e djegies. Kështu djegia kryesore fillon më butë, pa një rritje të menjëhershme të presionit, dhe trokitja tipike e motorit diesel zbutet shumë.

Pohimi është i saktë: sistemi multijet mund të bëjë deri në 8 injektime në një cikël pune. Elektro-injektorët, të komanduar nga njësia e kontrollit elektronik, hapen e mbyllen shumë shpejt, kështu që sasia e naftës për një cikël mund të ndahet në disa pjesë: para-injektime, injektimi kryesor dhe injektime pas tij. Kjo e bën djegien më të butë dhe më të plotë.

Pohimi është i gabuar: sistemi multijet nuk e rrit ndjeshëm konsumin e karburantit; përkundrazi, ndihmon që ai të ulet. Duke e ndarë naftën në disa injektime të sakta në një cikël, djegia bëhet më e plotë: motori nxjerr më shumë punë nga e njëjta sasi nafte, me më pak zhurmë dhe ndotje. Kështu fuqia mund të rritet pa u rritur konsumi.

Pohimi është i gabuar: sistemi multijet përdoret në motorët me naftë, jo vetëm në motorët me benzinë me turbo. Multijet është një sistem injektimi për motorët diesel, me elektro-injektorë që bëjnë disa injektime në një cikël pune. Ai e bën djegien më të butë dhe më të plotë, me më pak zhurmë, harxhim dhe ndotje.

Pohimi është i gabuar: sistemi multijet nuk bën gjithmonë dy injeksione në një cikël pune. Ai e ndan sasinë e naftës në disa injeksione të vogla, shpesh pesë e më shumë: një ose disa injeksione paraprake, injeksionin kryesor dhe injeksione pas tij. Njësia elektronike e kontrollit vendos sa injeksione bëhen në çdo cikël, sipas ngarkesës dhe numrit të rrotullimeve të motorit.

Pohimi është i saktë: sistemi multijet lejon ulje të konsumit të karburantit. Duke e ndarë naftën në disa injeksione të vogla, të dozuara saktë nga njësia elektronike, karburanti përzihet më mirë me ajrin dhe digjet më plotësisht. Kështu motori nxjerr të njëjtën fuqi me më pak naftë dhe humbet më pak energji në karburant të padjegur.

Pohimi është i saktë: multijet-i optimizon djegien e naftës në cilindra. Injeksionet e vogla paraprake e ngrohin dhe e përgatitin dhomën e djegies, kështu që injeksioni kryesor digjet në mënyrë më të rregullt dhe më të plotë. Injeksionet pas tij ndihmojnë të digjen mbetjet. Rezultati është djegie më e mirë, me më pak konsum dhe më pak gazra të dëmshme.

Pohimi është i saktë: multijet-i zvogëlon zhurmën e shkaktuar nga motori. Te motori me naftë zhurma tipike, si një trokitje, vjen nga djegia e menjëhershme e një sasie të madhe nafte. Injeksioni i vogël paraprak e nis djegien butë, kështu që presioni në cilindër rritet më gradualisht dhe motori punon më qetë, me më pak dridhje.

Pohimi është i saktë: multijet-i zvogëlon ndotjen e ajrit nga motori. Kur nafta injektohet në disa doza të vogla dhe digjet më plotësisht, mbeten më pak grimca të padjegura (bloza, tymi i zi), më pak monoksid karboni dhe më pak hidrokarbure. Djegia më e kontrolluar ndihmon edhe në uljen e oksideve të azotit.

Pohimi është i saktë: sistemi Common-rail ka dy qarqe karburanti, një me presion të ulët dhe një me presion të lartë. Në qarkun me presion të ulët pompa ushqyese e merr naftën nga rezervuari dhe, përmes filtrit, e çon te pompa e presionit të lartë. Qarku me presion të lartë përbëhet nga kjo pompë, tubi i përbashkët (rail-i) dhe elektro-injektorët.

Pohimi është i saktë: Common-rail ka një njësi elektronike kontrolli që, nga të dhënat e sensorëve, komandon elektro-injektorët. Sensorët i japin njësisë numrin e rrotullimeve, pozicionin e pedalit të gazit, temperaturën, presionin në rail dhe të dhëna të tjera. Prej tyre ajo llogarit sa naftë duhet injektuar, kur dhe në sa doza, dhe i hap injektorët me impulse elektrike.

Pohimi është i gabuar: sasinë e naftës që injektohet nuk e përcakton pompa me presion të ulët. Pompa me presion të ulët vetëm e ushqen sistemin, duke e çuar naftën nga rezervuari te pompa e presionit të lartë. Sasia që injektohet përcaktohet nga njësia elektronike e kontrollit: nga koha sa i mban të hapur elektro-injektorët dhe nga presioni në rail.

Pohimi është i gabuar: pompa me presion të ulët nuk e dërgon naftën direkt te elektro-injektorët. Ajo e çon naftën te pompa e presionit të lartë. Kjo e ngjesh naftën në presion shumë të lartë dhe e dërgon në tubin e përbashkët grumbullues (rail-in), nga ku e marrin elektro-injektorët. Me presion të ulët nafta nuk do të shpërndahej dot imët në cilindër.