Kufizimet e fushëpamjes dhe leximi i hartës rrugore: pyetje dhe përgjigje, faqja 1 nga 4

Pohimi është i saktë: këndi i shikimit të drejtuesit varet drejtpërdrejt nga shpejtësia e mjetit. Sa më shpejt ecën, aq më shumë sytë përqendrohen larg përpara dhe aq më pak vëren çfarë ndodh anash: fusha e shikimit ngushtohet, si në një tunel. Në shpejtësi të ulët ke kënd shikimi më të gjerë dhe i vë re më lehtë këmbësorët, biçikletat dhe mjetet që dalin nga anët.

Pohimi është i saktë: kur shpejtësia në kthesë rritet, këndi i shikimit të drejtuesit zvogëlohet. Me shpejtësi të madhe vëmendja përqendrohet në një pikë larg përpara dhe drejtuesi vëren më pak çfarë ndodh anash. Në kthesë kjo është edhe më e rrezikshme, sepse fushëpamja është tashmë e kufizuar nga vetë kthesa. Prandaj hyr në kthesë me shpejtësi të ulët, që të kesh kohë të shohësh dhe të reagosh.

Pohimi është i saktë: sa më e vogël shpejtësia në kthesë, aq më i madh këndi i shikimit të drejtuesit. Kur ecën ngadalë, sytë nuk janë të detyruar të ngulen larg përpara dhe mund të vëresh edhe çfarë ndodh anash rrugës: këmbësorë, mjete që dalin nga rrugë anësore ose pengesa pas kthesës. Ke gjithashtu më shumë kohë për të reaguar.

Pohimi është i gabuar: sa më e madhe shpejtësia në kthesë, aq më i vogël është këndi i shikimit të drejtuesit. Me shpejtësi të lartë vëmendja ngushtohet në një pikë larg përpara dhe pjesët anësore të fushës së shikimit humbasin, si në një tunel. Në kthesë kjo e bën më të vështirë t’i shohësh rreziqet me kohë. Prandaj ngadalëso para kthesës.

Pohimi është i gabuar: edhe me dritat e ndezura, fushëpamja varet nga kushtet atmosferike. Shiu, mjegulla dhe bora e pengojnë dritën e fenerëve dhe e kthejnë pjesërisht prapa drejt syve të tu, prandaj sheh më pak larg. Në mjegull dritat e gjata e përkeqësojnë pamjen, prandaj përdor dritat e shkurtra dhe ato kundër mjegullës. Kur fushëpamja zvogëlohet, ul shpejtësinë dhe rrit distancën.

Pohimi është i gabuar: kur shpejtësia rritet, këndi i shikimit anësor të drejtuesit zvogëlohet. Me shpejtësi të madhe sytë përqendrohen larg përpara, për të parë me kohë çfarë vjen, dhe drejtuesi vëren më pak lëvizjet anash rrugës. Kështu një këmbësor ose një mjet që del nga një rrugë anësore mund të vihet re vonë. Kjo është një nga arsyet pse kufijtë e shpejtësisë janë më të ulët aty ku ka shumë rreziqe anësore.

Pohimi është i saktë: hartat rrugore u shërbejnë drejtuesve që bëjnë udhëtime të gjata në rrugë të panjohura. Me hartën mund ta planifikosh itinerarin para nisjes: rrugët që do të ndjekësh, qendrat e banuara ku kalon, largësitë dhe vendet ku mund të pushosh. Kështu nuk e humbet rrugën dhe nuk je i detyruar të kërkosh drejtimin duke drejtuar, gjë që të shpërqendron.

Pohimi është i saktë: hartat rrugore kanë si objekt kryesor të paraqesin rrugët automobilistike dhe qendrat e banuara. Në to rrugët dallohen sipas llojit, si autostrada, rrugë kryesore dhe dytësore, me numrat dhe largësitë ndërmjet qendrave. Për orientim tregohen edhe elemente të tjera, si detet, liqenet, lumenjtë dhe kufijtë.

Pohimi është i saktë: hartat rrugore paraqesin edhe detet, liqenet etj., për t’i orientuar drejtuesit e mjeteve. Objekti i tyre kryesor janë rrugët dhe qendrat e banuara, por elementet natyrore si deti, liqenet, lumenjtë dhe malet të ndihmojnë ta gjesh veten në hartë dhe ta krahasosh me atë që sheh rreth teje.

Pohimi është i gabuar: hartat rrugore nuk paraqesin vetëm qendrat e banuara; objekti i tyre kryesor janë rrugët automobilistike bashkë me qendrat e banuara. Pa rrugët, harta nuk do të të tregonte si të shkosh nga një vend në tjetrin. Në hartat rrugore shënohen lloji i rrugëve, largësitë dhe, për orientim, edhe detet, liqenet e lumenjtë.

Pohimi është i gabuar: hartat rrugore ndërtohen me shkallë zvogëlimi, jo zmadhimi. Në hartë territori paraqitet shumë herë më i vogël se në realitet. Shkalla, p.sh. 1:200 000, tregon se 1 cm në hartë i përgjigjet 200 000 cm, pra 2 km, në terren. Me shkallën mund të llogaritësh largësinë ndërmjet dy vendeve para nisjes.

Pohimi është i gabuar: hartat rrugore nuk paraqesin vetëm detet dhe liqenet. Objekti i tyre kryesor janë rrugët automobilistike dhe qendrat e banuara. Detet, liqenet dhe elementet e tjera natyrore shtohen vetëm për orientim, që ta gjesh më lehtë veten në hartë.

Pohimi është i saktë: në hartat rrugore pjesa e poshtme tregon jugun. Hartat vizatohen, si rregull, me veriun lart. Prandaj poshtë është jugu, djathtas lindja dhe majtas perëndimi. Kur e njeh këtë orientim, e kupton më lehtë në cilin drejtim duhet të udhëtosh dhe ku ndodhen qytetet që do të kalosh.

Pohimi është i saktë: në hartat rrugore rrugët interurbane shënohen zakonisht me ngjyrë të kuqe. Çdo hartë ka legjendën e saj, që shpjegon ngjyrat dhe vijat. Zakonisht rrugët kryesore jashtë qendrave të banuara dalin me të kuqe, që të dallohen qartë nga rrugët dytësore, të vizatuara me ngjyra të tjera ose me vija më të holla. Shikoje legjendën para se ta përdorësh hartën.

Pohimi është i saktë: rrugët interurbane kryesore dhe autostradat shënohen në hartë me dy vija paralele. Vija e dyfishtë i dallon rrugët më të rëndësishme, me kapacitet më të madh, nga rrugët e zakonshme, që vizatohen me një vijë të vetme. Legjenda e hartës të tregon saktë çfarë do të thotë çdo shenjë, prandaj lexoje para nisjes.

Pohimi është i gabuar: në hartat rrugore pjesa e poshtme tregon jugun, jo veriun. Hartat vizatohen, si rregull, me veriun lart. Kështu poshtë është jugu, djathtas lindja dhe majtas perëndimi. Nëse e lexon hartën me orientim të gabuar, mund të nisesh në drejtimin e kundërt.

Pohimi është i gabuar: në hartat rrugore pjesa e majtë tregon perëndimin, jo lindjen. Hartat vizatohen, si rregull, me veriun lart; kështu lindja ndodhet djathtas, jugu poshtë dhe perëndimi majtas. Nëse i ngatërron anët, mund të zgjedhësh rrugën në drejtimin e kundërt.

Pohimi është i saktë: kur të duhet harta rrugore, merr hartën e shtetit ku do të udhëtosh. Ajo tregon rrugët, autostradat, qendrat e banuara dhe distancat në atë shtet me detaje të mjaftueshme për ta planifikuar udhëtimin. Një hartë e një vendi tjetër ose shumë e përgjithshme nuk të ndihmon të gjesh rrugën e duhur.

Pohimi është i saktë: kur udhëtimi kalon nëpër disa shtete, merr hartën e rajonit. Një hartë rajonale i përfshin të gjitha shtetet që do të përshkosh, me rrugët që i lidhin dhe pikat kufitare. Kështu e sheh të gjithë itinerarin në një vend dhe nuk mbetesh pa orientim kur kalon kufirin.

Pohimi është i saktë: para nisjes përcakto në hartë rrugët dhe autostradat që do të ndjekësh. Kur e ke të qartë itinerarin, nuk e kërkon rrugën ndërsa drejton dhe nuk bën manovra të papritura në kryqëzime. Për mjetet e rënda kjo është edhe më e rëndësishme, sepse jo çdo rrugë është e përshtatshme për përmasat dhe peshën e tyre.

Pohimi është i saktë: në hartë përcakto edhe vendet ku do të bësh pushimet e detyruara. Drejtuesit e mjeteve të rënda duhet të respektojnë kohët e drejtimit dhe të pushimit. Nëse i ke zgjedhur më parë vendet e pushimit, si zonat e shërbimit ose parkimet, ndalesa nuk të gjen në një vend ku nuk lejohet ose nuk është e sigurt të qëndrosh.

Pohimi është i gabuar: kur udhëtimi kalon nëpër disa shtete, nuk mjafton harta e shtetit ku ndodhet vendi i mbërritjes. Ajo nuk i tregon rrugët e shteteve që kalon gjatë udhëtimit. Në këtë rast merr hartën e rajonit, që i përfshin të gjitha shtetet e itinerarit, me rrugët që i lidhin dhe pikat kufitare.

Pohimi është i gabuar: nuk mjafton të shënosh emrat e qendrave të banuara; duhet të përcaktosh edhe rrugën që do të ndjekësh. Midis dy qyteteve mund të ketë disa rrugë, me gjatësi, gjendje dhe kufizime të ndryshme. Para nisjes përcakto rrugët dhe autostradat, si dhe vendet e pushimit, që të mos humbasësh kohë dhe orientim gjatë drejtimit.

Pohimi është i gabuar: në hartë nuk mjafton të përcaktosh vetëm vendin e mbërritjes. Duhet të përcaktosh edhe rrugët dhe autostradat që do të ndjekësh, qendrat e banuara që do të kalosh dhe vendet e pushimeve të detyruara. Vetëm kështu e planifikon udhëtimin pa pasur nevojë ta kërkosh rrugën ndërsa drejton.

Pohimi është i saktë: kur lidh një rimorkio, orientimi i saktë i pasqyrave të jashtme bëhet edhe më i rëndësishëm. Rimorkio e pengon pamjen prapa përmes xhamit të pasmë dhe pasqyrës së brendshme, prandaj rrugën pas teje e sheh pothuajse vetëm me pasqyrat e jashtme. Ato duhet të tregojnë anët e rimorkios dhe korsitë pranë saj, që të shohësh mjetet që vijnë nga pas.