Defektet dhe përcaktimi i shkakut të avarive: pyetje dhe përgjigje, faqja 6 nga 9

Pohimi është i saktë: motori diesel nuk ndizet nëse boshti motorik nuk arrin xhirot e nevojshme. Në motorin diesel nafta ndizet nga nxehtësia e ajrit të ngjeshur, dhe ajri nxehet mjaftueshëm vetëm kur pistonat lëvizin shpejt. Nëse motorino e rrotullon motorin ngadalë, për shkak të një baterie të shkarkuar, kontakteve të këqija ose një motorinoje me defekt, ajri nuk arrin temperaturën që ndez naftën.

Pohimi është i gabuar: presioni i lartë i ajrit në fund të shtypjes nuk e pengon ndezjen e motorit diesel, por e ndihmon. Sa më shumë ngjeshet ajri, aq më shumë nxehet, dhe pikërisht kjo nxehtësi e ndez naftën. Problem për ndezjen është presioni i ulët në fund të shtypjes, p.sh. nga fashot dhe cilindrat e konsumuar ose nga valvolat që nuk mbyllin mirë: atëherë ajri nuk nxehet sa duhet.

Pohimi është i gabuar: presioni i lartë i dhënies së pompës së naftës nuk e pengon ndezjen e motorit diesel. Nafta duhet të arrijë te sprucatorët me presion të lartë, që të pulverizohet në pika shumë të imëta dhe të përzihet mirë me ajrin. Pikërisht ky presion e lehtëson ndezjen. Ndezja pengohet kur nafta nuk arrin fare ose arrin me presion të pamjaftueshëm: mungesë nafte, ajër në tubacione, tubacione të bllokuara.

Pohimi është i gabuar: prishja e treguesit të karburantit nuk e pengon ndezjen e motorit. Treguesi vetëm të tregon sa naftë ka në serbator; ai nuk merr pjesë në furnizimin e motorit. Me tregues të prishur motori ndizet dhe punon normalisht, por ti nuk e di më sa karburant ke dhe mund të mbetesh pa naftë. Prandaj riparoje treguesin dhe deri atëherë mbaj shënim kilometrat që ke bërë që nga furnizimi i fundit.

Pohimi është i saktë: nëse injektori i një cilindri është i bllokuar, ai cilindër nuk punon. Injektori (sprucatori) e spërkat naftën në dhomën e djegies. Kur bllokohet, në atë cilindër nuk hyn naftë dhe nuk ndodh djegia, ndërsa cilindrat e tjerë vazhdojnë të punojnë. Motori humbet fuqi, dridhet dhe punon i çrregullt. Defekti duhet riparuar në servis.

Pohimi është i saktë: bllokimi i valvolës së dërgimit në pompën e naftës mund ta lërë cilindrin përkatës pa cikël pune. Në pompat e naftës me një seksion për çdo cilindër, çdo seksion ka valvolën e vet të dërgimit, që e lëshon naftën me presion drejt tubacionit të atij cilindri. Nëse kjo valvolë bllokohet, nafta nuk arrin te injektori i tij dhe aty nuk ndodh djegia, ndërsa cilindrat e tjerë punojnë.

Pohimi është i saktë: rrjedhja e naftës te rekordet lidhëse të tubacionit të presionit të lartë mund ta lërë cilindrin përkatës pa cikël pune. Çdo cilindër ka tubacionin e vet nga pompa e naftës te injektori. Nëse nafta rrjedh në lidhjet e tij, presioni nuk arrin vlerën e duhur dhe injektori nuk e spërkat naftën ose e spërkat keq: në atë cilindër nuk ka djegie. Nafta që rrjedh mbi një motor të nxehtë është edhe rrezik zjarri.

Pohimi është i gabuar: dërgimi i tepërt i naftës nuk e ndalon ciklin e punës në cilindër. Kur nafta arrin te injektori, djegia ndodh; një sasi e tepërt e saj digjet keq, rrit konsumin dhe nxjerr tym të zi, por cilindri punon. Cilindri mbetet pa cikël pune kur nafta nuk arrin te injektori i tij: injektor i bllokuar, valvolë e bllokuar e dërgimit në pompë ose rrjedhje në tubacionin e presionit të lartë të atij cilindri.

Pohimi është i gabuar: presioni i lartë në fund të shtypjes nuk e pengon ciklin e punës; përkundrazi, është i nevojshëm për të. Në motorin diesel ajri nxehet nga ngjeshja: sa më i lartë presioni në fund të shtypjes, aq më i nxehtë ajri dhe aq më lehtë ndizet nafta. Cilindri humbet ciklin e punës kur presioni është i ulët (fasho të konsumuara, valvola që nuk mbyllin) ose kur nafta nuk i arrin.

Pohimi është i gabuar: bllokimi i naftës në tubacionin nga pompaçia te pompa e presionit të lartë nuk prek vetëm një cilindër. Ky tubacion e furnizon pompën e naftës për të gjithë cilindrat. Nëse bllokohet, pompa mbetet pa naftë dhe ndalojnë së punuari të gjithë cilindrat: motori humbet fuqi ose fiket. Kur nuk punon vetëm një cilindër, shkaku është te pjesët që i përkasin vetëm atij: injektori, valvola e dërgimit ose tubacioni i tij i presionit të lartë.

Pohimi është i saktë: rripi i këputur ose që rrëshqet mund ta mbinxehë motorin. Në shumë motorë pompa e lëngut ftohës vihet në lëvizje nga një rrip. Kur rripi këputet, pompa ndalon dhe lëngu nuk qarkullon më nëpër motor dhe radiator; kur rrëshqet, pompa rrotullohet ngadalë dhe lëngu qarkullon pak. Në të dyja rastet nxehtësia nuk largohet dhe temperatura rritet shpejt. Ndalo dhe fike motorin sapo treguesi i temperaturës kalon kufirin.

Pohimi është i saktë: kur kanalet e radiatorit bllokohen nga papastërtitë, temperatura e motorit rritet. Lëngu ftohës e merr nxehtësinë nga motori dhe e jep në radiator, ku kalon nëpër kanale të holla që ftohen nga ajri. Gëlqerja, ndryshku dhe papastërtitë i ngushtojnë ose i bllokojnë këto kanale: lëngu qarkullon dhe ftohet më pak, prandaj motori mbinxehet. Përdor lëngun ftohës që rekomandon prodhuesi dhe ndërroje sipas librit të shërbimeve.

Pohimi është i saktë: kur lëngu ftohës rrjedh, temperatura e motorit rritet. Me më pak lëng në sistem, nxehtësia e motorit largohet më pak dhe në disa pjesë mund të krijohen flluska avulli që e pengojnë ftohjen. Rrjedhja mund të jetë nga radiatori, tubat e gomës, pompa ose lidhjet. Kontrollo rregullisht nivelin në depozitën e zgjerimit dhe shiko për pika nën mjet; mos e hap kapakun kur motori është i nxehtë.

Pohimi është i saktë: kur pompa e lëngut ftohës prishet, motori mbinxehet. Pompa e qarkullon lëngun nëpër kanalet e motorit dhe të radiatorit. Nëse ajo nuk punon, p.sh. nga konsumimi i kushinetës ose i fletëve të saj, ose rrjedh nga guarnicioni, lëngu qarkullon pak ose aspak dhe nuk e largon nxehtësinë. Treguesi i temperaturës ngjitet dhe motori mund të dëmtohet rëndë.

Pohimi është i saktë: fletët e dëmtuara të radiatorit dhe hapësirat e mbushura me papastërti mund ta mbinxehin motorin. Radiatori ia jep nxehtësinë e lëngut ftohës ajrit që kalon nëpër hapësirat ndërmjet fletëve të tij. Kur fletët janë të shtypura ose hapësirat janë zënë nga pluhuri, insektet, gjethet ose balta, ajri kalon pak dhe lëngu nuk ftohet sa duhet. Pastroje radiatorin nga jashtë me kujdes, pa i shtypur fletët.

Pohimi është i gabuar: kur kompresori i kondicionerit nuk punon, temperatura e motorit nuk rritet. Kondicioneri ftoh ajrin në kabinë dhe ka qarkun e vet, me gaz ftohës, të ndarë nga sistemi i ftohjes së motorit. Kompresori i tij merr fuqi nga motori; kur nuk punon, motori madje ngarkohet më pak. Temperaturën e motorit e rritin defektet e sistemit të ftohjes: rrjedhja e lëngut, pompa e prishur, rripi i këputur ose radiatori i bllokuar.

Pohimi është i gabuar: rrjedhja e vajit nga kutia e shpejtësisë nuk e rrit temperaturën e motorit. Kutia e shpejtësisë ka vajin e vet, të ndarë nga vaji i motorit dhe nga lëngu ftohës. Kur ky vaj rrjedh, rrezikohen ingranazhet dhe kushinetat e kutisë, që konsumohen dhe mund të dëmtohen. Temperaturën e motorit e rritin defektet e sistemit të ftohjes: rrjedhja e lëngut ftohës, pompa e prishur, rripi i këputur ose radiatori i bllokuar.

Pohimi është i gabuar: sasia e tepërt e lëngut ftohës nuk e mbinxeh motorin. Lëngu i tepërt, kur zgjerohet nga nxehtësia, del zakonisht nga kapaku i radiatorit ose nga tubi i tejmbushjes. Niveli mbahet ndërmjet shenjave minimum dhe maksimum të depozitës së zgjerimit, me motorin të ftohtë. Mbinxehjen e shkakton mungesa e lëngut ftohës, jo teprica e tij.

Pohimi është i gabuar: përdorimi i marsheve ndërmjetëse nuk e mbinxeh motorin. Marshet ndërmjetëse janë pjesë e përdorimit normal të kutisë së shpejtësisë: me to e mban motorin në xhirot e duhura në çdo shpejtësi dhe pjerrësi. Kur sistemi i ftohjes është në rregull, motori e mban temperaturën normale. Rritja e temperaturës vjen nga defektet e sistemit të ftohjes, si mungesa e lëngut ftohës, rripi i këputur ose radiatori i bllokuar.

Pohimi është i gabuar: antingrirësi në lëngun ftohës nuk e mbinxeh motorin. Antingrirësi (antifriza) përzihet me ujin që lëngu të mos ngrijë në dimër; ai e mbron sistemin edhe nga ndryshku dhe e ngre temperaturën e vlimit, prandaj lëngu ftohës me antifrizë përdoret gjithë vitin. Motorin e mbinxehin mungesa e lëngut, rrjedhjet dhe defektet e pompës, të rripit ose të radiatorit.

Pohimi është i saktë: lëngu ftohës mund të pakësohet nga një radiator i çarë ose nga tuba gome të çarë. Lëngu ftohës qarkullon nën presion nëpër radiator dhe tubat e gomës. Me kohën goma plaket dhe çahet, ndërsa radiatori mund të çahet nga dridhjet, ndryshku ose goditjet. Nga këto çarje lëngu del jashtë, si pika ose njolla nën mjet ose si avull. Kontrollo rregullisht nivelin dhe gjendjen e tubave.

Pohimi është i saktë: lëngu ftohës mund të humbasë nga një testatë e plasaritur ose nga guarnicioni i dëmtuar i testatës. Në testatë kalojnë kanalet e lëngut ftohës pranë dhomës së djegies, ndërsa guarnicioni i ndan ato nga cilindrat dhe nga kanalet e vajit. Kur dëmtohen, lëngu mund të hyjë në cilindra dhe të dalë si tym i bardhë nga skapamento, ose të përzihet me vajin; niveli bie edhe pa pika nën mjet. Ky është defekt i rëndë: shko në servis.

Pohimi është i saktë: një kapak radiatori i prishur mund të sjellë humbje të lëngut ftohës. Kapaku ka një valvolë që e mban sistemin nën presion, që lëngu të vlojë në një temperaturë më të lartë. Kur kapaku nuk mbyll mirë ose valvola nuk punon, lëngu del si avull ose rrjedh jashtë dhe niveli bie gradualisht. Mos e hap kapakun kur motori është i nxehtë: lëngu me presion mund të të djegë.

Pohimi është i gabuar: çarja e kolektorit të shkarkimit nuk e pakëson lëngun ftohës. Kolektori i shkarkimit i mbledh gazrat e djegura nga cilindrat dhe i çon te skapamento; nëpër të nuk kalon lëng ftohës. Nga një çarje e tij dalin gazra të nxehta dhe helmuese dhe motori zhurmon më shumë; defekti duhet riparuar, por niveli i lëngut ftohës nuk ndryshon. Lëngu humbet nga radiatori, tubat, kapaku i radiatorit, testata ose guarnicioni i saj.

Pohimi është i gabuar: defekti i pompës së vajit nuk e pakëson lëngun ftohës. Pompa e vajit e qarkullon vajin lubrifikues nga nënkarteri te pjesët lëvizëse të motorit; ajo nuk ka lidhje me qarkun e lëngut ftohës. Kur prishet, bie presioni i vajit dhe rrezikohen bronzinat dhe boshtet. Lëngu ftohës humbet nga radiatori, tubat e gomës, kapaku i radiatorit, pompa e lëngut ftohës ose guarnicioni i testatës.