Ngarkesa, avaria dhe pajisjet e sigurisë: pyetje dhe përgjigje, faqja 3 nga 5

Pohimi është i saktë: ciklomotorët, motomjetet dhe automjetet duhet të jenë të pajisur me sistem drejtimi. Me sistemin e drejtimit, timonin ose guidonin dhe pjesët që e lidhin me rrotat, drejtuesi e mban mjetin në korsi dhe e kthen. Ai duhet të jetë në gjendje të mirë, sepse një defekt aty e bën mjetin të pakontrollueshëm.

Pohimi është i saktë: ciklomotorët, motomjetet dhe automjetet duhet të jenë të pajisur me sistem frenimi. Frenat i lejojnë drejtuesit ta ngadalësojë, ta ndalojë dhe ta mbajë të palëvizur mjetin. Ato janë ndër pajisjet më të rëndësishme të sigurisë: duhet të jenë gjithmonë në gjendje të mirë dhe të kontrollohen rregullisht.

Pohimi është i saktë: ciklomotorët, motomjetet dhe automjetet duhet të jenë të pajisur me sistemin e sinjaleve pamore dhe ndriçuese. Fenerët ndriçojnë rrugën natën dhe kur fushëpamja është e kufizuar; dritat e pozicionit, dritat e frenave dhe sinjalet e drejtimit e bëjnë mjetin të dukshëm dhe u tregojnë të tjerëve çfarë do të bësh. Pa to, drejtimi natën dhe komunikimi me drejtuesit e tjerë nuk janë të sigurt.

Pohimi është i saktë: mjetet me motor me djegie të brendshme duhet të jenë të pajisura me sistemin zhurmëmbytës dhe të shkarkimit. Ky sistem i nxjerr gazrat e djegies larg drejtuesit dhe pasagjerëve dhe e ul zhurmën e motorit. Një zhurmëmbytës i dëmtuar e shton zhurmën, e ndot ajrin më shumë dhe mund të fusë gazra helmuese në kabinë.

Pohimi është i saktë: ciklomotorët, motomjetet dhe automjetet duhet të jenë të pajisur me sistemin e sinjalizimit zanor (borinë). Me borinë drejtuesi i paralajmëron të tjerët për një rrezik të menjëhershëm, kur nuk ka mënyrë tjetër. Ajo duhet të funksionojë gjithmonë, por përdoret vetëm kur është e nevojshme, shkurt dhe me masë.

Pohimi është i saktë: ciklomotorët, motomjetet dhe automjetet duhet të jenë të pajisur me sistemin e shikimit prapa. Pasqyrat e lejojnë drejtuesin të shohë mjetet prapa dhe anash pa e kthyer kokën. I përdor para çdo nisjeje, ndryshimi korsie, parakalimi ose kthese, dhe ato duhet të jenë të pastra e të rregulluara mirë.

Pohimi është i gabuar: kutia e ndihmës së shpejtë nuk bën pjesë në sistemet e pajimit të motomjeteve. Sistemet e pajimit janë pjesët teknike që i duhen mjetit për të qarkulluar në siguri: drejtimi, frenimi, sinjalet pamore dhe ndriçuese, sinjalizimi zanor, shikimi prapa, si edhe zhurmëmbytësi dhe shkarkimi kur motori është me djegie të brendshme. Kutia e ndihmës së shpejtë është një pajisje tjetër, jo sistem i mjetit.

Pohimi është i saktë: kontrolli teknik është detyrim ligjor për të gjitha llojet e mjeteve rrugore me motor. Ai verifikon periodikisht nëse mjeti është i sigurt për qarkullim dhe nëse ndotja që shkakton është brenda kufijve të lejuar. Pa kontroll teknik të vlefshëm mjeti nuk lejohet të qarkullojë.

Pohimi është i saktë: autoveturat e përdorimit vetjak e rikryejnë kontrollin teknik një herë në dy vite. Afati i kontrollit varet nga lloji dhe destinacioni i mjetit. Për mjete të tjera, që përdoren më shumë ose që transportojnë njerëz e mallra, afati mund të jetë më i shkurtër, sepse ato konsumohen më shpejt dhe një defekt i tyre rrezikon më shumë njerëz.

Pohimi është i saktë: kontrolli teknik verifikon nëse mjeti garanton sigurinë në qarkullim dhe nëse ndotja e mjedisit është brenda kufijve ligjorë. Kontrollohen, ndër të tjera, frenat, drejtimi, dritat, gomat dhe gazrat e shkarkimit. Një mjet që nuk i plotëson këto kushte duhet të riparohet dhe të kontrollohet përsëri para se të lejohet të qarkullojë.

Pohimi është i saktë: kontrolli teknik i mjetit quhet i përfunduar kur lëshohet certifikata përkatëse. Certifikata vërteton se mjeti i plotëson kushtet e sigurisë dhe të mjedisit dhe se mund të qarkullojë deri në kontrollin e ardhshëm. Pa të, kontrolli nuk ka përfunduar, edhe nëse mjeti është kontrolluar.

Pohimi është i gabuar: kontrolli teknik nuk u kryhet vetëm mjeteve rrugore me motor. Kontrollohen edhe mjete pa motor, si rimorkiot dhe gjysmërimorkiot, sepse frenat, dritat, gomat dhe lidhja e tyre me mjetin tërheqës ndikojnë drejtpërdrejt në sigurinë e qarkullimit.

Pohimi është i gabuar: kontrolli teknik nuk ka të njëjtin afat vlefshmërie për të gjitha mjetet. Afati varet nga lloji dhe destinacioni i mjetit: autoveturat e përdorimit vetjak e rikryejnë një herë në dy vite, ndërsa mjetet që përdoren më shumë ose që transportojnë pasagjerë dhe mallra mund ta kenë afatin më të shkurtër. Kështu mjetet më të ngarkuara kontrollohen më shpesh.

Pohimi është i gabuar: kontrolli teknik nuk kryhet një herë në vit për të gjitha mjetet. Afati varet nga lloji dhe destinacioni i mjetit. Për autoveturat e përdorimit vetjak, për shembull, ai rikryhet një herë në dy vite, ndërsa disa mjete të tjera, sipas përdorimit, kontrollohen më shpesh.

Pohimi është i gabuar: kontrolli teknik nuk kryhet çdo gjashtë muaj për të gjitha mjetet. Afati ndryshon sipas llojit dhe destinacionit të mjetit. Autoveturat e përdorimit vetjak, për shembull, e rikryejnë një herë në dy vite; nuk ka një afat të përbashkët gjashtëmujor për të gjitha mjetet rrugore.

Pohimi është i saktë: rripat e sigurimit i kufizojnë dëmtimet e drejtuesit dhe të pasagjerëve në rast aksidenti. Në një përplasje trupi vazhdon të lëvizë me shpejtësinë që kishte mjeti. Rripi e mban në ndenjëse dhe e shpërndan forcën mbi pjesët më të forta të trupit, kështu që ai nuk godet timonin, xhamin ose pasagjerët e tjerë dhe nuk hidhet jashtë mjetit.

Pohimi është i saktë: kur mjeti ka rripa sigurimi, ata duhet t'i vendosin si drejtuesi, ashtu edhe pasagjerët. Detyrimi vlen edhe për pasagjerët e ndenjëseve të pasme. Një pasagjer pa rrip prapa, në një përplasje, hidhet përpara me forcë të madhe dhe mund të lëndojë rëndë veten dhe ata që ulen përpara tij.

Pohimi është i saktë: rripat e sigurimit duhet të kontrollohen që të jenë efikasë. Kontrollo që rripi të mos jetë i grisur ose i përdredhur, që të tërhiqet e të mbështillet lirshëm dhe të bllokohet kur e tërheq me forcë. Kopsa duhet të mbyllet e të hapet mirë. Një rrip që nuk punon nuk të mbron në aksident.

Pohimi është i saktë: rripat e sigurimit duhet të jenë në gjendje të mirë teknike. Një rrip i grisur, i djegur ose me kopsë të dëmtuar mund të këputet ose të hapet pikërisht në çastin e përplasjes. Prandaj rripat e dëmtuar ndërrohen, dhe pas një aksidenti të rëndë kontrollohen e ndërrohen sipas nevojës.

Pohimi është i gabuar: rripat e sigurimit janë të nevojshëm edhe kur ecën me shpejtësi të ulët. Edhe një përplasje në 30–50 km/orë mund ta hedhë trupin me forcë kundër timonit, xhamit ose ndenjëses përpara. Rripi vendoset në çdo udhëtim, sado i shkurtër dhe sado i ngadaltë të jetë.

Pohimi është i gabuar: rripat e sigurimit nuk janë të vetmet sisteme sigurie në autovetura. Autoveturat kanë edhe jastëkë ajri (airbag), mbështetëse koke dhe karroceri të projektuar për ta thithur goditjen; për fëmijët përdoren karriget e posaçme, dhe shumë mjete kanë edhe frena ABS. Të gjitha këto punojnë së bashku, dhe rripi mbetet baza e mbrojtjes.

Pohimi është i gabuar: rripat e sigurimit janë të nevojshëm edhe kur mjeti ka jastëk ajri (airbag). Jastëku i ajrit është një mbrojtje plotësuese, që punon së bashku me rripin. Pa rrip, trupi hidhet përpara para se jastëku të jetë fryrë plotësisht dhe e godet atë me forcë, gjë që mund të shkaktojë lëndime të rënda.

Pohimi është i gabuar: rripat e sigurimit janë të nevojshëm edhe në qendrat e banuara. Detyrimi për t'i vënë vlen në çdo rrugë. Edhe në qytet, me shpejtësi të ulëta, një përplasje e papritur në kryqëzim ose një frenim i fortë mund ta hedhë trupin kundër timonit ose xhamit dhe të shkaktojë lëndime të rënda.

Pohimi është i saktë: gratë shtatzëna që kanë certifikatë mjekësore për kushte të veçanta rreziku, të konfirmuar nga gjinekologu, përjashtohen nga detyrimi i rripit të sigurimit. Përjashtimi kërkon këtë dokument; shtatzënia vetë nuk mjafton. Pa një certifikatë të tillë, edhe gruaja shtatzënë e vendos rripin, me pjesën e poshtme të tij nën bark, mbi kofshë.

Pohimi është i saktë: personat me sëmundje të veçanta, që kanë certifikatë të lëshuar nga komisioni mjekësor përkatës, përjashtohen nga detyrimi i rripit të sigurimit. Për disa gjendje shëndetësore, rripi mund të jetë i dëmshëm. Përjashtimi nuk varet nga mendimi i vetë personit: ai vlen vetëm me certifikatën e lëshuar nga komisioni mjekësor.