Прашања за Ц категорија: прашања и одговори, страница 2 од 5

Длабочината на шарата на пневматикот кај товарните возила не смее да биде помала од 2 мм.
Шарата ја одведува водата од под пневматикот и го одржува неговиот допир со коловозот. Ако е поплитка, на мокар пат пневматикот полесно лизга врз водата, а патот на сопирање се продолжува, што кај тешко возило е особено опасно. Пневматик со шара поплитка од 2 мм мора да се замени. За зимските пневматици на возилата над 3.500 кг се бараат повеќе, најмалку 6 мм.

Товарните возила со најголема дозволена маса до 10 тони во задолжителната опрема мора да имаат и еден апарат од шест килограми за гасење на пожар.
Пожарот во возилото, на пример од моторот, од електричната инсталација или од прегреаните сопирачки, мора да се изгасне веднаш, додека е мал. Колку е возилото поголемо, толку е пропишана поголема количина средство за гасење, а за возила до 10 тони доволен е еден апарат од 6 кг. Два апарати или апарат од 9 кг не се бараат за возила од оваа маса. Провери дали апаратот е исправен и дали не му истекол рокот.

Надвор од населено место не смееш да возиш побрзо од брзината определена со сообраќаен знак поставен на патот.
Знакот за ограничување на брзината ја одредува најголемата дозволена брзина на тој дел од патот, според неговата состојба, кривините, крстосниците и прегледноста. Таму каде што нема знак, важат општите ограничувања за видот возило: за товарно возило над 7.500 кг 70 км/ч, а до 7.500 кг 80 км/ч. Затоа 80 км/ч не е граница што важи секаде, а правило од 80 % од брзината за категоријата не постои.

Возилата за помош на пат, за одржување на патот и возилата што придружуваат вонреден превоз мора да имаат вградено најмалку едно ротирачко светло со жолта боја.
Жолтото ротирачко светло ги предупредува другите учесници дека возилото работи на патот, се движи бавно, запира или придружува преширок или претежок товар. Тоа не дава првенство на минување. Сино ротирачко светло имаат возилата со првенство на минување, како полицијата, противпожарната служба и итната помош, а сина и црвена светлина заедно ги користи полицијата при придружба.

При внатрешен превоз на стока, покрај лиценцата, превозникот во возилото мора да има патен налог и товарен лист.
Патниот налог покажува кој возач, со кое возило и на која релација го врши превозот, а товарниот лист ја опишува стоката: што се превезува, од кого и до кого. ЦЕМТ дозволата и ТИР карнетот се документи за меѓународен превоз: ЦЕМТ дозволата овозможува превоз меѓу државите во тој систем, а ТИР карнетот го поедноставува царинењето на стоката при минување на границите. За превоз во државата не се потребни.

Товарот не смее да ја помине најоддалечената точка на предната страна на возилото повеќе од 1 метар.
Товарот што штрчи напред е опасен за пешаците и за другите возила, особено при свртување и при нагло запирање. Може да му го попречи и погледот на возачот или да ги покрие светлата и регистарската табличка. Затоа напред е дозволено најмногу 1 метар, а не 1,5, 1,6 или 2 метри. Товарот мора да биде добро прицврстен.

Најиздадената точка на товарот што позади го поминува возилото за повеќе од еден метар се означува со квадратна табла обоена со наизменични коси линии во портокалова и бела боја.
Возачот позади тешко го забележува таквиот товар и може погрешно да процени каде завршува возилото. Таблата со портокалови и бели коси линии е видлива оддалеку и ја покажува точката каде товарот завршува. Црвената ткаенина не е пропишаната ознака за товарно моторно возило, а сигурносниот триаголник служи за означување на запрено возило. Ноќе и при намалена видливост таа точка се означува со светло и рефлектирачка материја во црвена боја.

Товарот што поради вибрации или други надворешни влијанија може да се растресува по коловозот задолжително мора да се покрие со церада и добро да се прицврсти за страничниот дел на возилото.
Песокот, чакалот, земјата или ситниот материјал при возење паѓаат или ги разнесува ветрот: ги валкаат и оштетуваат возилата позади, кршат ветробрански стакла и го прават коловозот лизгав. Ниската брзина не го решава проблемот, бидејќи вибрации има и при бавно возење, а луѓето што би го придржувале товарот би биле во опасност. Добро прицврстената церада го држи товарот во сандакот.

Ноќе и дење при намалена видливост, најиздадената точка на товарот што позади го поминува возилото за повеќе од еден метар се означува со светло и рефлектирачка материја во црвена боја.
Во темнина или магла таблата со коси линии не се гледа доволно, па крајот на товарот мора да свети и да ја одбива светлината од фаровите. Црвената боја позади е бојата на задните светла и катадиоптери, па возачот позади веднаш разбира дека тоа е крајот на возилото пред него. Жолтата боја не е пропишана за таа намена, а ткаенината ноќе не се гледа.

Товарот што континуирано е потпрен врз товарниот простор може да ја премине најоддалечената точка на задната страна на возилото најмногу за една шестина од својата должина.
Тоа се, на пример, долги цевки, профили или греди што по целата должина лежат на подот од товарниот сандак. Ако премногу штрчат позади, при друсање можат да се нишаат и да удрат во возилата позади, а во кривините делот што штрчи опишува широк лак. Затоа дозволениот дел е мал, една шестина, а не половина, третина или четвртина од должината на товарот. Делот што штрчи повеќе од еден метар мора да биде означен.

Воздух во хидрауличната инсталација за сопирање може да навлезе поради недоволна количина на хидраулична течност во инсталацијата на уредот за кочење.
Кога нивото на течноста во резервоарот ќе падне премногу, главниот кочен цилиндар наместо течност повлекува воздух. Воздухот, за разлика од течноста, се собива, па педалот станува мек, оди длабоко, а сопирачките слабо делуваат. Затоа редовно проверувај го нивото на течноста. Искривените дискови предизвикуваат треперење при кочење, а истрошените облоги послабо кочење, но не внесуваат воздух во инсталацијата.

ГПС системот за навигација служи за ориентирање на возачот при управување со возило.
Уредот преку сателити ја одредува положбата на возилото и на картата ја покажува патеката до одредиштето, со упатства каде да свртиш. Не влијае на сопирањето, на радио сигналот или на вртежите на моторот. Одредиштето внеси го пред да тргнеш, а уредот постави го така што погледот ти останува на патот. Сообраќајните знаци секогаш имаат предност пред упатствата на навигацијата.

Вкупната маса на приколката не смее да биде поголема од вкупната маса на влечното возило за повеќе од 50 %.
Ако приколката е многу потешка од возилото што ја влече, при сопирање и на надолнина таа го турка влечното возило, а во кривините може да го занесе и групата возила да се превитка. Затоа приколката смее да биде најмногу за половина потешка од влечното возило. Пропишаната граница е 50 %, а не 30, 40 или 60 %.

Со табла за означување на „тешки возила“ треба да бидат означени товарните моторни возила чија најголема дозволена маса е над 12.000 кг.
Таквите табли се поставуваат на задната страна на возилото и ја одбиваат светлината. Тие им кажуваат на возачите позади, особено ноќе, дека пред нив е долго и тешко возило, кое бавно забрзува, има долг пат на сопирање и за кое треба повеќе простор при престигнување. Границата е 12.000 кг, а не 7.500, 9.000 или 11.000 кг.

Ако приклучното возило се раздвои од влечното возило, системот за кочење на приклучното возило ќе се активира автоматски.
Сопирачките на приклучното возило се поврзани со влечното возило. Кога таа врска ќе се прекине, на пример кога приклучното возило ќе се откачи или ќе се скине водот за воздух, неговите сопирачки сами закочуваат и го запираат, за да не продолжи неконтролирано по патот. Ретардерот и моторното сопирање се на влечното возило, бидејќи приклучното нема мотор, а сопирачките на влечното возило не се активираат сами.

Возачот кој се стекнал со возачка дозвола од категорија „Ц“ се смета за возач-почетник од таа категорија две години по добивањето на возачката дозвола.
Иако можеби веќе долго возиш патнички автомобил, управувањето со тешко товарно возило бара ново искуство: подолг пат на сопирање, поголеми мртви агли, поширок лак при свртување и товар што го менува однесувањето на возилото. Затоа првите две години со категоријата „Ц“ се сметаш за возач-почетник од таа категорија. Тоа не трае една година, ниту шест месеци.

Во категоријата „Ц“ спаѓаат возилата различни од тие во категорија „Д“, чија вкупна маса е поголема од 3.500 кг.
Возилата до 3.500 кг се возат со категоријата „Б“. Над таа маса почнуваат товарните возила за кои е потребна категоријата „Ц“, без горна граница на масата. Категоријата „Д“ е за возилата за превоз на патници, па автобусите не спаѓаат тука, ни кога се потешки од 3.500 кг. 5.000 и 7.500 кг не се долната граница на „Ц“; 7.500 кг е горната граница на поткатегоријата „Ц1“.

Во поткатегоријата „Ц1“ спаѓаат моторните возила различни од тие во категорија „Д“, чија вкупна маса е поголема од 3.500 кг, но не повеќе од 7.500 кг.
„Ц1“ е поткатегорија за полесните товарни возила, на пример за доставните камиони. Долната граница е иста како кај категоријата „Ц“, 3.500 кг, бидејќи до таа маса се вози со „Б“. Горната граница е 7.500 кг; за потешко возило ти треба целосната категорија „Ц“. Границите 5.000 и 9.500 кг не постојат, а возилата над 7.500 кг не спаѓаат во „Ц1“.

Во категоријата „Ц+Е“ спаѓаат групите возила чие влечно возило спаѓа во категоријата „Ц“, со приклучно возило чија вкупна маса е поголема од 750 кг.
Лесно приклучно возило, до 750 кг, смееш да влечеш и само со категоријата „Ц“. Кога приклучното возило е потешко, групата возила е подолга, потешко се сопира и маневрира, а постои опасност приклучното возило да го занесе влечното. Затоа е потребна категоријата „Ц+Е“. Границата е 750 кг, иста како кај другите категории со „Е“, а не 550 или 650 кг.

Меѓународната возачка дозвола се издава со рок на важност од три години.
Таа е превод на твојата национална возачка дозвола на повеќе јазици, за да можат властите во странство да ја разберат. Важи само заедно со националната возачка дозвола, а не наместо неа, па не може да важи подолго од неа. Рокот е три години, а не една или пет.

Во поткатегоријата „Ц1+Е“ вкупната маса на групата возила не надминува 12.000 кг.
Тоа се групите возила со влечно возило од поткатегоријата „Ц1“, до 7.500 кг, и приклучно возило потешко од 750 кг. Границата за целата група е 12.000 кг; за потешка група ти треба категоријата „Ц+Е“. 7.500 кг е граница само за влечното возило од „Ц1“, а не за целата група, а 10.000 кг не е пропишаната граница.

Превоз на опасни материи може да врши домашно правно или физичко лице што поседува одобрение за вршење на превоз на опасни материи во патниот сообраќај, издадено од надлежното министерство.
Опасните материи, како горивата, гасовите, отровите и експлозивите, при незгода можат да предизвикаат пожар, експлозија или труење. Затоа превозникот мора посебно да докаже дека ги исполнува условите: соодветни возила, опрема и оспособени возачи. Обичната лиценца за превоз на стока не е доволна, а дозволата за вонреден превоз се однесува на прекумерни димензии и маса, а не на опасни материи.

Опасни материи во патниот сообраќај смеат да превезуваат лица оспособени за ракување и превоз на опасни материи, кои навршиле 21 година возраст.
Ваквиот превоз бара повеќе знаење, искуство и одговорност, бидејќи грешка може да предизвика пожар, експлозија или загадување. Затоа покрај посебната обука е пропишана и повисока возраст, 21 година, а не 19 или 20 години.

Одобрението за вршење на превоз на опасни материи во патниот сообраќај го издава Министерството за транспорт и врски.
Тоа министерство е надлежно за патниот превоз: им издава лиценци и дозволи на превозниците и проверува дали ги исполнуваат условите за превоз. Министерството за здравство и Агенцијата за државни патишта не издаваат одобренија за превоз на опасни материи.

Во возилото со кое се превезуваат опасни материи, покрај возачот, помошникот на возачот или придружникот, не смеат да се наоѓаат други лица.
При незгода со опасни материи секое лице во возилото е изложено на пожар, експлозија или отровни гасови. Затоа во возилото смеат да бидат само оние што се оспособени и имаат задача при превозот. Лица за натовар и истовар не смеат да се возат во него, ни едно ни три.